ประเพณีรำผีมอญ

 พิธีรำผีมอญ เรียกว่า เหรก กะนา แปลว่ารำแล้วนำสิ่งชั่วร้ายหรือโรคภัยไข้เจ็บไปให้สิ้นหรือเป็นพิธีการเลี้ยงผีแบบ กินทั้งยืน (เจียะละคะตาว) หมายถึง การถวายอาหารพร้อมด้วยการร่ายรำ

อ่านเพิ่มเติม

แหล่งข้อมูล : หนังสืออัตลักษณ์ของชาวรามัญตามแนวพระพุทธศาสนาในจังหวัดสมุทรสาคร โดยพระครูสาครพัฒนกิจ ดร. (เจ้าอาวาสวัดน่วมกานนท์)

ภาพจาก : https://www.sac.or.th นำเสนอ เรียบเรียง : นางสาวสรภัค อ่วมเกตุ

งานนมัสการปิดทองหลวงพ่อปู่กรับ วัดโกรกกราก

 วัดโกรกกราก เป็นวัดที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักของประชาชนทั่วไป โดยจะรู้จักในนามของวัดที่มีพระพุทธรูปสวมแว่นตาดำ วัดโกรกกราก เป็นวัดเก่าแก่ที่ตั้งอยู่ริมแม่น้ำท่าจีน ตำบลโกรกกราก อำเภอเมืองสมุทรสาคร จังหวัดสมุทรสาคร มีอายุกว่า 200 ปีมาแล้ว หลวงพ่อปู่วัดโกรกกราก เป็นพระประธานของวัดโกรกกราก และยังเป็นศูนย์รวมแห่งศรัทธาของชาวบ้านในจังหวัดสมุทรสาคร

แหล่งข้อมูล รูปภาพ : sakhononline
นำเสนอ เรียบเรียง : นายมานพ คล้ายเพชร

  อ่านเพิ่มเติม

แห่เจ้าพ่อหลักเมืองสมุทรสาคร

     

      ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองสมุทรสาคร มีชื่อเดิมที่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานนามว่า "ศาลเทพเจ้าจอมเมือง ตั้งอยู่บริเวณต้นศรีมหาโพธิ์ ด้านหลังที่ว่าการอำเภอเมืองหลังเก่า ภายในบริเวณป้อมวิเชียรโชฎก ในปัจจุบันศาลเจ้าหลังดังกล่าวไม่ปรากฏร่องรอยเหลืออยู่แล้วจึงได้มีการสร้างศาลหลังปัจจุบันขึ้น แล้วเสร็จเมื่อปี พุทธศักราช ๒๕๓๐ เป็นอาคารเก๋งจีน ที่มีความสวยงามกว่าหลังเดิม พร้อมตกแต่งอาคารทั้งภายในและภายนอกอาคารด้วยศิลปะแบบจีน อยู่บริเวณริมเขื่อน ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองสมุทรสาคร

แหล่งข้อมูลและรูปภาพ : https://thainews.prd.go.th (กรมประชาสัมพันธ์)
นำเสนอ เรียบเรียง : พรรณภร   จันทิพย์วงษ์

อ่านเพิ่มเติม

ตักบาตรดอกไม้ชาวไทยเชื้อสายรามัญ-มอญ

     

ประเพณีตักบาตรดอกไม้เป็นพิธีกรรมทางพุทธศาสนาอย่างหนึ่งของชาวไทยเชื้อสายรามัญ (มอญ) เป็นประเพณีที่สืบทอดมาตั้งแต่โบราณ เป็นการปฏิบัติและแสดงความคารวะนอบน้อม อีกทั้งขอขมาลาโทษ หากมีเหตุอันใดพลาดพลั้งไป ซึ่งเป็นการกระทำล่วงเกินต่อพระพุทธศาสนา และพระภิกษุสงฆ์ ขอให้อานิสงส์แห่งการถวายดอกไม้จึงมีขึ้น เมื่อพระภิกษุได้รับบิณฑบาตแล้ว และได้นำไปบูชาพระพุทธและปูชนียสถานในวัดต่อไป            อ่านเพิ่มเติม

สงกรานต์ชาวไทยเชื้อสายรามัญ

    

งานประเพณีสงกรานต์ชาวไทยเชื้อสายรามัญตำบลเจ็ดริ้วขึ้นที่วัดเจ็ดริ้ว เทศกาลงานสงกรานต์มอญที่วัดเจ็ดริ้ว อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร จัดงานระหว่างวันที่ 13-16 เมษายน ที่สำคัญคือมีการแห่หลวงพ่อดำ ซึ่งเป็นพระประธานของวัดเจ็ดริ้ว พร้อมทั้งอัญเชิญรูปเหมือนหลวงปู่จ้อน อดีตเจ้าอาวาสร่วมขบวนแห่ เพื่อให้ชาวเจ็ดริ้วได้สรงน้ำและทำบุญ โดยริเริ่มครั้งแรกเมื่อ 5 ปีก่อน อ่านเพิ่มเติม

งานนมัสการปิดทองหลวงพ่อป่าเลไลย์

 วัดราษฎร์บำรุง หรือ วัดหงอนไก่ เป็นวัดราษฎร์สังกัดมหานิกาย ตั้งอยู่หมู่ที่ 2 บ้านคลองอ่อนใจ ตำบลคลองมะเดื่อ อำเภอกระทุ่มแบน จังหวัดสมุทรสาคร ตั้งขึ้นเป็นสำนักสงฆ์เมื่อ พ.ศ. 2438 มีท่านสมภารเทียนเป็นผู้ริเริ่มในการก่อสร้าง นางพวง รอดสมหวัง เป็นผู้มอบที่ดินให้วัดจำนวน 16 ไร่ 3 งาน 85 ตารางวา หมื่นยงค์ มักสันต์ และกำนันแก้ว จันทร์เต็มดวง เป็นผู้อุปถัมภ์ ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อปี พ.ศ. 2444 ปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงสภาพภายในพื้นที่วัดเพื่อปรับให้เกิดความเหมาะสม ความสวยงามในด้านอาคารและสถานที่ แหล่งข้อมุล : https://db.sac.or.th/ รูปภาพ : https://db.sac.or.th/ นำเสนอข้อมูล : มนตรี ล่วนศิริ อ่านเพิ่มเติม

ตักบาตรดอกไม้ชาวไทยเชื้อสายรามัญ-มอญ

 

บทความตักบาตรดอกไม้ชาวไทยเชื้อสายรามัญ-มอญ ชุมชน ตำบลเจ็ดริ้ว อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร ประเพณีตักบาตรดอกไม้เป็นพิธีกรรมทางพุทธศาสนาอย่างหนึ่งของชาวไทยเชื้อสายรามัญ (มอญ) เป็นประเพณีที่สืบทอดมาตั้งแต่โบราณ เป็นการปฏิบัติและแสดงความคารวะนอบน้อม อีกทั้งขอขมาลาโทษ หากมีเหตุอันใดพลาดพลั้งไป ซึ่งเป็นการกระทำล่วงเกินต่อพระพุทธศาสนา และพระภิกษุสงฆ์ ขอให้อานิสงส์แห่งการถวายดอกไม้จึงมีขึ้น เมื่อพระภิกษุได้รับบิณฑบาตแล้ว และได้นำไปบูชาพระพุทธและปูชนียสถานในวัดต่อไป พิธีกรรมของการตักบาตรดอกไม้ จะจัดในวันพระขึ้น 15 ค่ำ เดือน 11 อันเป็นวันออกพรรษา หลังจากมีการทำบุญใส่บาตรในตอนเช้าแล้ว ชาวบ้านจะรีบจัดอาหารไปถวายพระที่ในท้องที่นั้นๆ และในเวลา 13.00 น. พระสงฆ์จะเดินลงจากศาลาการเปรียญสู่พระอุโบสถ โดยชาวบ้านจะนั่งเรียงรายสองข้างทาง จากศาลาการเปรียญถึงหน้าประตูพระอุโบสถ ทุกคนจะมีดอกไม้ ธูป เทียน วางอยู่ในพานหรือถาดจำนวนมาก และยังมีผ้า ขันใส่น้ำ เมื่อพระท่านเดินผ่านมาต่างก็ถวายดอกไม้ ธูป เทียน และผ้าที่เตรียมไว้ปูรองให้พระเดินและล้างเท้าพระสงฆ์ทั้งหมดด้วยอาการที่เคารพนอบน้อม ขบวนพระสงฆ์จากศาลาการเปรียญถึงพระอุโบสถ จึงเป็นภาพที่งดงาม และน่าศรัทธาเลื่อมใสมาก พระสงฆ์ทั้งหมดจะไปร่วมทำพิธีปวารณาที่พระอุโบสถ ชาวบ้านจะมารวมกันที่หน้าพระอุโบสถ พร้อมกับทำพิธีขอสมาพระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ์ การถวายของแด่พระสงฆ์นี้คนมอญต่างท้องที่อาจมีผิดแผกไปบ้าง แต่เดิมจะถวายธูป และเรียกเป็นภาษามอญว่า "ชวนธูป” แต่ในปัจจุบันถวายทั้งธูป เทียน และดอกไม้ แต่บางแห่งก็ถวายดอกไม้อย่างเดียว เมื่อมีงานประเพณีดังกล่าว ชาวบ้านจะแต่งกายตามธรรมเนียมรามัญ (มอญ) ซึ่งมีความเป็นระเบียบสวยงามมีเอกลักษณ์อย่างยิ่ง ซึ่งนอกจากวัฒนธรรม ประเพณีที่กล่าวแล้ว ยังมีวัฒนธรรมการละเล่นของชาวรามัญอีกมากมาย โดยงานจะจัดขึ้น ณ วัดบางกระเจ้า หมู่ที่ 6 และ วัดวิสุทธาราม หมู่ที่ 4 ผู้ให้ข้อมูล / เครดิตภาพ สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสมุทรสาคร ที่มา / ภาพถ่าย สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสมุทรสาคร ผู้เรียบเรียง นางสาววีรญาพร ทองสุข

อ่านเพิ่มเติม

ชาวไทยทรงดำหนองสองห้อง

บทความชาวไทยทรงดำ ชุมชนตำบลหนองสองห้อง อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร

 ชาวไทยทรงดำ หรือไทยดำ เป็นกลุ่มชนชาติไทยที่มีประวัติความเป็นมายาวนาน แต่เดิมมีถิ่นฐานอยู่ที่แคว้นสิบสองจุไท แถบเมืองแถงในประเทศเวียดนาม ได้อพยพถิ่นฐานเข้ามาประเทศไทย อาศัยอยู่หลายจังหวัด ในจังหวัดสมุทรสาครส่วนใหญ่อยู่ที่ชุมชนหนองสองห้อง ซึ่งได้ร่วมกันอนุรักษ์ สืบทอดมรดกทางวัฒนธรรมที่มีความโดดเด่นของตนเอง ทั้งในด้านของภาษา การแต่งกาย อาหารการกิน ศิลปะการแสดง การละเล่นพื้นบ้าน และขนบธรรมเนียมประเพณีต่าง ๆ เหมาะที่จะเป็นแหล่งท่องเที่ยวของจังหวัดสมุทรสาคร

สำหรับชาวไทยทรงดำในจังหวัดสมุทรสาครนั้นพบว่า บรรพบุรุษของไทยทรงดำที่จังหวัดสมุทรสาครนั้นเดินทางมาจากจังหวัดเพชรบุรีเพื่อกลับดินแดนที่ตนเคยอาศัยอยู่ก่อนซึ่งอยู่ทางเหนือแต่ในระหว่างเดินทางนั้นได้ผ่านดินแดนที่อุดมสมบูรณ์เหมาะแก่การทำมาหากินจึงได้ปักหลักตั้งถิ่นฐานอาศัยอยู่ซึ่งปัจจุบันคือตำบลหนองสองห้อง อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร และตั้งต้นสกุล 9 เพชรได้แก่ 1.บุตรเพชร 2. มูลดาเพชร 3.ซัดเพชร 4.รอเพชร 5.เพชรรอ 6.โลหินเพชร 7.มินเพชร 8.บุญเพชร 9.ทองเพชร จนทุกวันนี้ก็ยังคงติดต่อไปมาหาสู่กันเป็นประจำ ระหว่างญาติพี่น้องกลุ่มไทยทรงดำในจังหวัดเพชรบุรี(ตระกูล 10 ยอดพระ) ซึ่งมีบุคคลที่สำคัญเป็นที่นับถือของชาวบ้านได้แก่

1.คุณตาจันทร์ บุตรเพชร ซึ่งท่านเป็นต้นตระกุลบุตรเพชร ปัจจุบันอายุ 90 ปีเป็นหมอทำพิธีเสนเรือนและเป็นผู้ที่มีภูมิปัญญาทางด้านงานจักสาน

2.นายสี คัมภีร์ มีความสามารถเป็นหมอเสนเรือน อยู่หมู่ 5

3.นางบุญมี เสวี ท่านเป็นผู้มีความสามารถทางด้านการขับเพลง(ร้องเพลงพื้นบ้านของไทยทรงดำ)

4.นางปล้อง ยอดเพชร เป็นผู้มีภูมิปัญญาทางด้านการเย็บปักถักร้อย/ทอผ้า

5.นางชม ลาภพูล เป็นผู้มีภูมิปัญญาทางด้านการเย็บปักถักร้อยและด้านการศึกษาซึ่งท่านได้อนุรักษ์

ภาษาถิ่นของไทยทรงดำและยังอุทิศเวลาในการสอนพูดเขียนภาษาไทยทรงดำให้บุตรหลานชาวไทยทรงดำในชั่วโมงอนุรักษ์วัฒนธรรมท้องถิ่น ที่วัดหนองสองห้อง และยังได้จัดทำหนังสือแบบเรียนภาษาไทยทรงดำ

ปัจจุบันอาชีพหลักของไทยทรงดำคือการทำนาและถางป่าทำมาหากิน และยังมีมรดกทางวัฒนธรรมผ้าถุงลายแตงโมประกอบด้วยสี ขาว เขียว เหลือ แดง เรียกว่าลายขอกุด มีประชากรประมาณ 1300 คน

ผู้ให้ข้อมูล / เครดิตภาพ สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสมุทรสาคร / มิวเซียมไทยแลนด์

ผู้เรียบเรียง   นางสาววีรญาพร ทองสุข

อ่านเพิ่มเติม

ตักบาตรดอกไม้

 ประเพณีตักบาตรดอกไม้เป็นพิธีกรรมทางพุทธศาสนาอย่างหนึ่งของชาวไทยเชื้อสายรามัญ (มอญ) เป็นประเพณีที่สืบทอดมาตั้งแต่โบราณ เป็นการปฏิบัติและแสดงความคารวะนอบน้อม อีกทั้งขอขมาลาโทษ หากมีเหตุอันใดพลาดพลั้งไป ซึ่งเป็นการกระทำล่วงเกินต่อพระพุทธศาสนา และพระภิกษุสงฆ์ ขอให้อานิสงส์แห่งการถวายดอกไม้จึงมีขึ้น เมื่อพระภิกษุได้รับบิณฑบาตแล้ว และได้นำไปบูชาพระพุทธและปูชนียสถานในวัดต่อไป อ่านเพิ่มเติม

พิธีล่องเจ้า

 พิธีล่องเจ้า (ล่องจุ๊) คนมอญเรียกว่า "เล๊ะจุ๊สะเป็นปล่าย" ถือเป็นส่วนหนึ่งของประเพณีสงกรานต์ของคนไทยเชื้อสายรามัญ (มอญ) ตำบลบางกระเจ้า เป็นพิธีที่หมู่บ้านคนมอญถือปฏิบัติสืบต่อกันมาตั้งแต่โบราณจนถึงปัจจุบันนี้ พิธีล่องเจ้าเป็นประเพณีที่จัดกันทุกปีหลังเทศาลสงกรานต์ หรือขึ้น 1 ค่ำ เดือน 6 เป็นการแสดงความเคารพต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ทุกหมู่บ้านจะมีศาลประจำหมู่บ้านของตนเอง เป็นที่พึงทางใจของคนมอญ นอกจากนั้นคนมอญยังเชื่อว่าเจ้าพ่อจะนำสิ่งที่ดีที่เป็นมงคลมาสู่ชีวิต ทำให้ชาวบ้านได้อยู่ดีมีความสุขทุกครอบครัวและทุกหมู่บ้าน

เครื่องเซ่นในพิธีล่องเจ้า ประกอบด้วย ขนมต้มแดง ต้มขาว อย่างละถ้วย มะพร้าวอ่อน 1 ผล กล้วย 1 หวี ข้าวสวย 1 ถ้วย ไข่ต้ม 1 ฟอง วางบนข้าว นำสิ่งเหล่านี้จัดใส่ถาด นำไม้ไผ่อันเล็กๆ ยาวๆ เรียกไม้เกี้ยว มาหักเป็นรอยให้เป็นข้อ แต่ละข้อห่างกันประมาณครึ่งนิ้ว รอยข้อหมายถึงจำนวนคนในบ้าน บ้านไหนคนมากรอยข้อมาก ข้อหนึ่งหมายถึงคนหนึ่ง นำไม้เกี้ยวนี้ไปปักบนหวีกล้วยในถาด ชาวบ้านจะนำถาดเหล่านี้ไปวางบนโต๊ะที่จัดไว้ในบริเวณพิธี และจะต้องจัดหาผ้า ผ้าขาวม้า ผ้านุ่งสวยๆ เตรียมไว้หลายๆ ชุด เพราะในพิธีล่องเจ้านี้ นอกจากเจ้าพ่อแล้ว จะมีเจ้าพ่อเจ้าแม่องค์อื่นๆ ซึ่งได้รับเชิญมารำร่วมด้วย อ่านเพิ่มเติม